Kościół żyje dzięki Eucharystii [Ecclesia de Eucharistia vivit]. Ta prawda wyraża nie tylko codzienne doświadczenie wiary, ale zawiera w sobie istotę tajemnicy Kościoła. Na różne sposoby Kościół doświadcza z radością, że nieustannie urzeczywistnia się obietnica: «A oto Ja jestem z wami przez wszystkie dni, aż do skończenia świata» (Mt28, 20). Dzięki Najświętszej Eucharystii, w której następuje przeistoczenie chleba i wina w Ciało i Krew Pana, raduje się tą obecnością w sposób szczególny. Od dnia Zesłania Ducha Świętego, w którym Kościół, Lud Nowego Przymierza, rozpoczął swoje pielgrzymowanie ku ojczyźnie niebieskiej, Najświętszy Sakrament niejako wyznacza rytm jego dni, wypełniając je ufną nadzieją. (Ecclesia de Eucharistia - n.1)

oryginalny dokument na stronie watykańskiej www.vatican.va

SAKRAMENT MIŁOŚCI, [Sacramentum Caritatis] Najświętsza Eucharystia jest darem, jaki Jezus Chrystus czyni z samego siebie, objawiając nam nieskończoną miłość Boga wobec każdego człowieka. W tym przedziwnym sakramencie objawia się miłość największa, ta, która przynagla, by „życie swoje oddać za przyjaciół swoich” (J 15, 13). Istotnie, Jezus „do końca ich umiłował” (J 13, 1). Tymi słowami zapowiada Ewangelista Jego gest nieskończonej pokory: zanim umarł na krzyżu za nas, przepasawszy się ręcznikiem, umył uczniom nogi. Tak też, w sakramencie Eucharystii Jezus nadal miłuje nas „aż do końca”, aż po dar ze swego ciała i swojej krwi. Jakież zdziwienie musiało napełnić serca Apostołów wobec czynów i słów Pana podczas tej Wieczerzy! Jakiż zachwyt winna wzbudzić w naszym sercu tajemnica Eucharystii! (Sacramentum Caritatis - n.1)

oryginalny dokument na stronie watykańskiej www.vatican.va

Na zakończenie tych Wielkopostnych Rekolekcji chcę poświęcić chwil kilka na rozważanie, a właściwe poddanie do rozważania kilku myśli o tym, co jest punktem centralnym naszej wiary. Jeśli na początku pytałem „Jak wierzyć dzisiaj?, to ostateczną i najgłębszą odpowiedź na to pytanie chciałbym podać właśnie dzisiaj. Nie ma bowiem wiary, ani prawdziwej, ani żywej, ani jakiejkolwiek wiary bez życia Eucharystią. Szczególnie właśnie w naszym, bardzo zlaicyzowanym i odartym z sacrum świecie. Eucharystia zakłada wiarę, ale jednocześnie ją rodzi i umacnia. Można by nawet powiedzieć: „jeśli doświadczasz zaniku i osłabienia twojej wiary, to jest to znak, że zerwałeś z Eucharystią i trzeba do Niej jak najszybciej wrócić”.

******************

Męka, Śmierć Chrystusa i …. Eucharystia – Ostatnia Wieczerza ….

Bierzcie i jedzcie, to jest Ciało Moje za was wydane …

Bierzcie i pijcie, to jest Krew Moja za was wylana ….

W tych słowach zawarta jest cała i ostateczna prawda o Eucharystii. Ustanowiona w sposób bezkrwawy w Wielki Czwartek ma swoje całkowite i faktyczne dopełnienie w Wielki Piątek. Ciało, Które Jezus daje swoim uczniom do spożywania w Wielki Czwartek zostaje faktycznie wydane na krzyżu w wielki Piątek. Krew dana do spożywania w czasie Wielkoczwartkowej Wieczerzy jest dosłownie przelana w czasie Wielkopiątkowej Męki. Eucharystia jest bowiem niczym mniej i niczym innym niż tyko ustawicznym uobecnianiem Męki, Śmierci i Zmartwychwstania Pana naszego. I w tym kontekście co najmniej niezrozumiałym wydawać się coraz częstsze wśród katolików może lekceważenie, czy niechęć do uczestnictwa w Mszy Świętej. Kto w Eucharystii uczestniczyć nie chce, najwidoczniej nie chce mieć nic wspólnego ze zbawczymi wydarzeniami Wielkiego Piątku.

Nie można mówić o Eucharystii i rozważać tego Największego i Najświętszego Sakramentu bez ustawicznego odnoszenia się i uświadomienia sobie, że jest On najgłębiej złączony z Ofiarą Krzyża. Sam Papież tak bardzo mocno to podkreśla w swojej ostatniej Encyklice „Ecclesia de Eucharistia”, pisząc np.:

¨                  „Kościół rodzi się z tajemnicy paschalnej. Właśnie dlatego Eucharystia, która w najwyższym stopniu jest sakramentem tajemnicy paschalnej, stanowi centrum życia eklezjalnego. (3)” i dalej:

¨                  „W Komunii otrzymujemy Tego, który ofiarował się za nas, otrzymujemy Jego Ciało, które złożył za nas na Krzyżu, oraz Jego Krew, którą przelał «za wielu (…) na odpuszczenie grzechów» (Mt 26, 28).” (16)

Jestem przekonany, że cała krytyka „nudnych Mszy”, jaka pojawia się u katolików, czy lekceważenie uczestnictwa w niedzielnej Eucharystii wynika z tego podstawowego braku zrozumienia, czym naprawdę jest Eucharystia. Nie ma być Ona ani ciekawa, ani rozrywkowa, ani medialna, ani interesująca w znaczeniu ludzkim, bo to jest uobecnianie, uczestnictwo, partycypacja w Męce i Śmierci Chrystusa. Nie wolno więc z Niej robić ani teatru, ani przedstawienia, ani medialnego show, które powinno być interesujące. Nie wolno na siłę starać się o Jej uatrakcyjnienie, bo będzie to tylko karykatura tego, czym naprawdę jest Eucharystia.

Dlatego też wszelkie próby sprowadzenia Mszy Świętej jedynie do „uczty” a nawet wspólnotowego „agape” są Jej wypaczeniem. Trzeba mieć stale przed oczyma fakt, że Eucharystia to jednocześnie dwie rzeczywistości, dwa wydarzenia: Ostatnia Wieczerza, spożywana z uczniami w Wielki Czwartek oraz Męka i Śmierć Chrystusa na krzyżu w Wielki Piątek. Kto tak zrozumie Eucharystię nie może już mieć pretensji, że jest Ona nudna, że uczestnictwo w niej pozostaje biernym i zewnętrznym tylko „odstaniem”, odsłuchaniem Mszy, bo księża ją zdominowali, bo ględzą, bo nic się tam nie dzieje i powtarza się stale te same słowa i te same gesty.

Papież Jan Paweł II tak o tym pisze:

¨                  „Czasami spotyka się bardzo ograniczone rozumienie tajemnicy Eucharystii. Ogołocona z jej wymiaru ofiarniczego, jest przeżywana w sposób nie wykraczający poza sens i znaczenie zwykłego braterskiego spotkania.” (10)

Jest bowiem Eucharystia na pewno braterskim spotkaniem, ale przede wszystkim jest spotkaniem u stóp krzyża. Jest przede wszystkim spotkaniem z Bogiem ofiarującym się na krzyżu dla zbawienia świata. I o tym nie wolno zapomnieć.

Papież pisze dalej, w swej Encyklice:

¨                  „Nawet jeżeli logika «uczty» budzi rodzinny klimat, Kościół nigdy nie uległ pokusie zbanalizowania tej «zażyłości» ze swym Oblubieńcem i nie zapominał, iż to On jest także jego Panem, a «uczta» pozostaje zawsze ucztą ofiarną, naznaczoną krwią przelaną na Golgocie. Uczta eucharystyczna jest prawdziwie ucztą «świętą», w której prostota znaków kryje niezmierzoną głębię świętości Boga” (48)

Wobec tych wyjaśnień i przypomnień, jakich Papież udziela w swej Encyklice śmieszne wydają się narzekania i utyskiwania wiernych, którzy lekceważą sobie tę Tajemnicę i domagają się jej uwspółcześnienia czy uatrakcyjnienia. Czy bowiem będzie to uroczysta Msza Święta pontyfikalna na placu świętego Piotra w Rzymie, czy skromna i prosta Msza w ubogiej, buszowej kaplicy misyjnej, jest to stale i nieodmiennie ta sama Ofiara Chrystusa składającego się Bogu na przebłaganie za grzechy świata (Mt 26, 28).

Oczywiście trzeba także pamiętać i o tym, że jak mówi francuski jezuita Henri de Lubac: „Kościół jest Ciałem Chrystusa i -jak stwierdza św. Augustyn- w Eucharystii otrzymujemy Ciało Chrystusa, aby stać się właśnie Jego ciałem”. To właśnie, nie co innego, ale Eucharystia czyni nas Kościołem, czyli Ciałem Chrystusa. To właśnie Eucharystia czyni nas Ludem Bożym. Z niej Kościół się narodził i rodzi się nieustannie. A Papież w już pierwszym zdaniu swej Encykliki-  powie: „Kościół z Eucharystii żyje”. A jeżeli Kościół, to i chrześcijanin, albo z Eucharystii żyje, albo … nie żyje w ogóle. Kto lekceważy sobie ten par excellence życiowy Sakrament, nie może twierdzić, ze jest uczniem Chrystusa, że jest wierzącym.

Można więc wrócić do początków naszych rekolekcyjnych rozważań i powiedzieć wprost: „O tyle mamy kłopoty z przyjęciem rzeczywistości Kościoła, o ile lekceważymy sobie Eucharystię”.  Ktoś, kto regularnie w Niej uczestniczy i –na tyle na ile jest to możliwe dla ludzkiego rozumu- stara się Ją zrozumieć, nie ma problemów z uznaniem i przyjęciem Kościoła.

Albo negatywnie: „Ktoś, kto lekceważy sobie Eucharystię i nie rozumie Jej, nigdy nie zrozumie i i nie przyjmie Kościoła.” Może więc dlatego, tak bardzo kwitnie w naszym społeczeństwie neopogaństwo, że ludzie po prostu zaniedbali, zarzucili, lub odrzucili Eucharystię. Ludzi tracą wiarę, bo Ona nie jest centrum i szczytem, Ona nie jest źródłem i zwieńczeniem ich wiary i ich życia. Odchodząc od Niej tracimy wszystko; tracimy wiarę, nadzieję i miłość, tracimy sens i cel życia, tracimy radość i spełnienie. Ktoś w wypowiedzi na forum napisał bardzo mądre słowa: „niemożliwe jest żeby nawróciły człowieka najbardziej błyskotliwe sądy, jeśli ten w swej pysze zamknięty jest na sprawy Boże. SPOTYKAMY BOWIEM TYLKO TYCH, NA SPOTKANIE KTÓRYCH JESTEŚMY PZRYGOTOWANI. A czy ktoś, kto nie spotyka się z Bogiem Żywym w EUCHARYSTII, zna Go? Taki człowiek tworzy sobie obraz Boga według swoich bardzo ubogich schematów.” I rzeczywiście ktoś, kto nie spotkał naprawdę Chrystusa w Eucharystii, nie zna Boga, nie zna Jego Kościoła, nie zna i nie ma pojęcia o wierze i Jego wiara jest martwa. A wtedy człowiek taki z konieczności będzie tworzył sobie zastępniki, bożki, idole, religię „własnej roboty”.

Odchodząc od Eucharystii tracimy wszystko. Wracając zaś do Eucharystii odzyskujemy wszystko. Wszystko wraca na swoje miejsce i wszystko nabiera innego, głębszego sensu i znaczenia. A co znaczy wrócić do Eucharystii? To najpierw i przede wszystkim wrócić do regularnego uczestnictwa w niedzielnej Eucharystii. Bez tego nie ma mowy o życiu z wiary, o życiu wiarą, o jakimkolwiek pogłębianiu swojej wiary.

Nie mieli racji reformatorzy lansując hasło: „sola fides, sola Scriptura, sola gratia” (sama wiara, samo Pismo święte i sama łaska – mogą zbawić -czy też- wystarczą do zbawienia). Niestety, nie wystarczą. Bo Chrystus zostawił nam coś bardziej fundamentalnego, coś bardziej podstawowego, co pogłębia wiarę i ją żywi, coś, co pomaga rozumieć Pismo Święte, coś co jest kanałem łaski … Chrystus zostawił nam Eucharystię, czyli siebie samego w Tajemnicy swego Ciała i Krwi. I bez tego, ani wiara, ani Pismo, ani łaska nie są możliwe czy skuteczne.

Wrócić do Eucharystii, to znaczy także odkryć sens i znaczenie adoracji Eucharystycznej, tego drugiego –obok Mszy Świętej elementu budującego naszą pobożność i wiarę.

Papież w Encyklice przypomina o tym wielokrotnie pisząc min.

¨                  „adoracja Najświętszego Sakramentu znajduje swoją właściwą rolę w życiu codziennym i staje się niewyczerpanym źródłem świętości.” (10) i dalej: „Wielu świętych dało przykład tej praktyki, wielokrotnie chwalonej i zalecanej przez Magisterium. W sposób szczególny wyróżniał się w tym św. Alfons Maria Liguori, który pisał: «Wśród różnych praktyk pobożnych adoracja Jezusa sakramentalnego jest pierwsza po sakramentach, najbardziej miła Bogu i najbardziej pożyteczna dla nas». Eucharystia jest nieocenionym skarbem: nie tylko jej sprawowanie, lecz także jej adoracja poza Mszą św. pozwala zaczerpnąć z samego źródła łaski.”  (25) Jakże bowiem ma znać Chrystusa ten, kto Go nie spotyka regularnie i regularnie z Nim nie rozmawia?

Eucharystia jest nie tylko źródłem i szczytem życia Kościoła i wiernego, ale także jest źródłem i być powinna centrum życia świata. To w Niej znajdują się rozwiązania wszelkich ludzkich problemów i odpowiedzi na pytania nękające współcześnie ludzkość. I znowu przepiękne słowa papieża z Encykliki:

¨                  „Jest wiele problemów, które zaciemniają horyzont naszych czasów. Wystarczy wspomnieć pilną potrzebę pracy na rzecz pokoju, troskę o budowanie w stosunkach międzynarodowych trwałych fundamentów sprawiedliwości i solidarności, obronę życia ludzkiego od poczęcia aż do jego naturalnego końca. A co powiedzieć o tysiącach sprzeczności «zglobalizowanego» świata, w którym najsłabszym, najmniejszym i najuboższym może się wydawać, że niewiele mają powodów do nadziei? W takim właśnie świecie powinna rozbłysnąć chrześcijańska nadzieja!…. Po to Pan chciał pozostać z nami w Eucharystii” (nr 20)

A co powiedzieć o znaczeniu Eucharystii dla kapłańskiego życia? I znowu same cisną się słowa z Encykliki:

¨                              „Jeżeli Eucharystia stanowi źródło i szczyt życia Kościoła, tak samo jest nim w odniesieniu do posługi kapłańskiej. Stąd też wyrażając wdzięczność Jezusowi Chrystusowi, naszemu Panu, raz jeszcze powtarzam, że Eucharystia jest główną i centralną racją bytu sakramentu Kapłaństwa, który definitywnie począł się w momencie ustanowienia Eucharystii i wraz z nią”. (31)

I można by tak bez końca cytować ten przepiękny i głęboki dokument wskazując na coraz to inne elementy i coraz to głębsze znaczenie tego Niezgłębionego Sakramentu, Sakramentu Miłości Boga do człowieka, Sakramentu w Którym ustawicznie ponawia się Tajemnica Męki i Śmierci Syna Bożego. Ale może już na zakończenie i tej dzisiejszej nauki i całych rekolekcji jeszcze raz słowa Jana Pawła II – świadectwo Tego niezwykłego świadka naszych czasów.

¨                              „Pozwólcie, umiłowani Bracia i Siostry, że w świetle waszej wiary i ku jej umocnieniu przekażę Wam to moje świadectwo wiary w Najświętszą Eucharystię. Ave, verum corpus natum de Maria Virgine, vere passum, immolatum, in cruce pro homine!. Oto skarb Kościoła, serce świata, zadatek celu, do którego każdy człowiek, nawet nieświadomie, podąża. Wielka tajemnica, która z pewnością nas przerasta i wystawia na wielką próbę zdolność naszego rozumu do wychodzenia poza pozorną rzeczywistość.” (59)

¨                              „A jeżeli nawet wobec tej tajemnicy rozum doświadcza własnych ograniczeń, to serce oświecone łaską Ducha Świętego dobrze wie, jaką przyjąć postawę, zatapiając się w adoracji i w miłości bez granic.” (62)

Wróćmy do Eucharystii, a tak wiele spraw się uprości i uporządkuje w naszym skomplikowanym życiu. Wróćmy do Eucharystii nie rozumem, ale sercem, aby odnaleźć utracony sens i cel naszego ludzkiego życia.

O swojej pracy katechetki w szkole opowiada Sylwia. Jest tu kilka bardzo ciekawych myśli i spostrzeżeń, którymi chciałem się dzisiaj podzielić. A wszystko to ustawicznie w ramach pierwszego, podstawowego pytania: „Jak wierzyć dzisiaj? Jak tą wiarą dzielić się z innymi?

**************

Odkąd pamiętam byłam bardzo pobożna - mówi Sylwia. Należałam do Ruchu Światło-Życie, a gdy byłam w trzeciej klasie liceum proboszcz mojej parafii zorganizował za pośrednictwem kurii diecezjalnej studium katechetyczne. Zaczęłam uczestniczyć w tym kursie, a gdy go skończyłam, zdałam maturę i postanowiłam pójść na studia. To bardzo nie podobało się mojemu księdzu, ponieważ myślał, że będzie miał katechetkę, a ja mu uciekłam na polonistykę do Krakowa

Studia

Na czwartym roku studiów Sylwia przypomniała sobie o swoim dyplomie katechetycznym i postanowiła poszukać pracy. Instytut polonistyczny znajduje się nie opodal kurii i któregoś dnia w drodze na zajęcia wstąpiła tam i zostawiła swoją ofertę pracy na pół etatu. I tak się zaczęło. Po dwóch tygodniach zadzwonili z kurii z propozycją pracy w szkole podstawowej. Byłam dumna - wspomina - bo ja, studentka studiów dziennych, mogłam podjąć pracę, a tym samym odciążyć trochę moich rodziców.

Katecheza w podstawówce

W szkole podstawowej przepracowała półtora roku. Nadszedł czerwiec i wiele spraw w jej życiu stanęło pod znakiem zapytania. Kończyła studia i przyszło postawić sobie pytanie o własną przyszłość. Po roku prowadzenia katechezy w podstawówce doszła do wniosku, że praca ta nie daje jej satysfakcji, że chce czegoś więcej, że nie bardzo nadaje się do pracy z małymi dziećmi.

Zaczęły się wakacje

W sierpniu zajrzała do kurii, aby dowiedzieć się czegoś o możliwości dalszej pracy w szkole. Była wewnętrznie rozbita i miała poczucie, że nic sobą nie prezentuje. W kurii spotkała księdza, który zaczął z nią rozmawiać. Nagle ni stąd ni zowąd usłyszała pytanie: - Chciałabyś pracować w liceum? Jasne! - odpowiedziała. Miałam kilka takich sytuacji w swoim życiu - wspomina Sylwia - że czegoś bardzo pragnęłam i to się spełniało. Praca w liceum była moim wielkim pragnieniem, myślałam sobie, że jeśli miałabym uczyć religii, to najlepiej ludzi, którzy mają określone problemy, stawiają konkretne pytania, ludzi, którzy czegoś szukają…

W liceum

Poszła do księdza proboszcza, który przyjął ją bardzo nieufnie. Zdaję sobie sprawę z tego, że ksiądz mi nie ufa - powiedziała. Jeżeli więc coś będzie nie tak, proszę mi o tym powiedzieć. Po kilku przeprowadzonych przez Sylwię lekcjach na katechezy zaczęły przychodzić osoby, które początkowo deklarowały, że nie będą chodzić na religię.

W listopadzie przyszła do niej dziewczyna i mówi:

“Jestem ochrzczona, ale nie uważam się za chrześcijankę, raczej za osobę poszukującą. Czy mogłabym chodzić na pani lekcje?…”

Takich przypadków było kilka i były one dla Sylwii znakiem, że jest tym ludziom potrzebna. Zdarzały jej się także ciekawe rozmowy z niektórymi osobami z grona pedagogicznego. Nie przeszkadzało mi to - mówi Sylwia - że niektóre osoby mają negatywny stosunek do Kościoła. To, że ktoś określa się mianem osoby niewierzącej i nie chodzi do kościoła, nie zawsze jest wyrazem jego złej woli. Często przyczyna leży gdzieś głębiej.

Mogłam zostać dewotką

Kiedy rozpoczynała katechezy w liceum, zastanawiała się, co było dla niej najważniejsze, czego najbardziej potrzebowała, gdy miała tyle lat, co jej uczniowie? Już wtedy byłam osobą bardzo zaangażowaną religijnie, ale było to dość powierzchowne - wspomina. Gdybym dalej trwała w tej swojej ciepłej pobożności nie wchodząc głębiej w Słowo Boże, byłabym dziś pewnie niezłą dewotką. Byłam chrześcijanką, chodziłam na pielgrzymki, grałam na gitarze, miałam określone środowisko, ale nie umiałam odpowiedzieć na pytanie, o co tak naprawdę chodzi w chrześcijaństwie.

W pewnym momencie mojego życia przeżyłam coś, co się nazywa drugim nawróceniem. Zaczęłam odkrywać, że jestem człowiekiem, który ciągle musi się nawracać, że nie wystarczy trwać w tradycjonalizmie, w bezpiecznych rytuałach, ale trzeba naprawdę szukać Boga, wsłuchiwać się w Jego Słowo, w każdej chwili życia szukać Jego woli… Gdy miała 16, 17 lat, przeżywała wiele skrupułów, bo miała gdzieś w sobie zakodowany głęboki lęk przed Bogiem.

Pamiętam siebie z tego okresu - wspomina - ponieważ wtedy pisałam pamiętnik. Nie miałam obok siebie osoby, która by mi wytłumaczyła, skąd się biorą moje problemy i jak je rozwiązywać. Dopiero uczestnicząc w spotkaniach będących pewną formą rekolekcji ignacjańskich, zaczęłam odkrywać, na czym polega głębsze doświadczenie Boga i co jest źródłem moich wszystkich trudności.

W klasie

Gdy przychodzi do klasy wie, że staje przed ludźmi, którzy mają podobne problemy jak ona, gdy była w ich wieku. Wie, że każdy z nich przeżywa własne trudności i po swojemu na nie reaguje. Jeden się buntuje, maluje włosy na różowo, pali papierosy, ktoś inny próbuje sprowokować nauczyciela…

Miałam uczennicę - wspomina - która przez cały miesiąc podczas lekcji trzymała nogi na ławce. Mogłam ją oczywiście od razu upomnieć, zagrozić uwagą do dziennika, ale nie zrobiłam tego. Przychodząc do tej szkoły miałam bowiem świadomość, że jestem posłana do tych ludzi i że moja uczennica przez swój gest chce mi coś przekazać. Ona nie potrafi do mnie przyjść i powiedzieć:

“Słuchaj, jest źle, nie rozumiem świata, nie rozumiem swojej mamy, nie rozumiem swoich kolegów, nie rozumiem siebie!…”

Ona przychodzi i myśli:

“Ja tej babie położę nogi na ławce. Ciekawe co ona mi zrobi?”

Nic nie zrobiłam.

Dopiero po miesiącu powiedziałam do niej:

“Proszę cię, zdejmij te nogi z ławki, bo mi to naprawdę przeszkadza”.

Ale te słowa były już zupełnie inaczej przyjęte, bo ona zdążyła mnie poznać i wiedziała, że nie jest to z mojej strony jakaś próba dominacji, ale zwrócenie uwagi, że po prostu boli mnie jej zachowanie. Od tej pory już nigdy w mojej obecności nie położyła nóg na ławce.

Oni właśnie tacy są

Mówią do mnie przez swój sposób bycia, czasami chamski, bezczelny, mówią też poprzez swoje znudzenie. Trzeba zmienić język religijny. Wiele czasopism młodzieżowych podaje informacje w taki sposób, by zniewolić człowieka - mówi Sylwia. Podają to w bardzo atrakcyjnym opakowaniu. Posługują się chwytliwymi hasłami, takimi jak: miłość, wolność, autentyczność, szczerość, luz. “Porządni katolicy” widząc te hasła - grzmią. Mówią, że to jest złe, że tak się nie powinno mamić ludzi, itd. Wtedy ci młodzi ludzie jeszcze bardziej się zacietrzewiają, bo czują, że ktoś chce im odebrać ich wolność. Myślę, że trzeba zmienić język religijny.

Kiedyś mówił o tym o. Kłoczowski OP.

Zrozumiałam, że my musimy do nich mówić takim językiem, jakim mówi do nich świat. To ja im też mówię:

“Musimy być na luzie, musimy być wolni!”, ale pod tymi pojęciami rozumiem inny luz i inną wolność. Jestem wolna, bo doświadczam Bożego działania i Bóg mnie uwalnia.

Sama muszę być dla nich świadectwem

Media ukazują, że głównym czynnikiem manipulacji jest Kościół, starodawna, klerykalna, skostniała instytucja, która wszystkiego zabrania. Młodzi chłoną te opinie nie zdając sobie sprawy, że są w zupełnie innej niewoli, w niewoli obiegowych opinii, podawanych przez gazety, radio, telewizję… Ja nie mogę przyjść do nich i powiedzieć wprost:

“Żyjecie w kłamstwie! Kościół wcale nie odbiera nikomu wolności, wręcz przeciwnie” - mówi Sylwia.

Wtedy oni od razu zaczęliby się bronić używając tych wszystkich gazetowych argumentów.

Dlatego na początku mojej pracy mówiłam przede wszystkim o Bogu i oni powoli zaczęli dochodzić do tego, że coś w ich dotychczasowym myśleniu było nie tak. W człowieku są określone prawdy, świat operuje pewnymi pojęciami i dziś toczy się walka o człowieka i jego wnętrze. I jeżeli pokaże się chrześcijaństwo takie, jakie ono jest, a nie jego zafałszowany obraz, ma się szansę dotarcia do tych ludzi.

Często bowiem skostniały język religijny sprawia, że młody człowiek ucieka, ponieważ ciągle słyszy tylko o wymaganiach, o powinności itp., a nie ukazuje mu się, jak bardzo chrześcijaństwo może być atrakcyjne.

Dlaczego muszę chodzić do kościoła?

- Dlaczego ja muszę chodzić w niedzielę do kościoła? - pyta Sylwię młody licealista.

Sylwia odpowiada:

„Wcale nie musisz!”

- Jak to nie muszę? Jest przecież takie przykazanie! - dziwi się uczeń.

A co jest najważniejsze w chrześcijaństwie? - pyta Sylwia.

- Najważniejsze w chrześcijaństwie jest doświadczenie spotkania z Bogiem, odkrycie tego, że Bóg mnie kocha - recytuje uczeń.

- No właśnie! - mówi katechetka.

Odkryłeś już tę rzeczywistość?

- Jeszcze nie.

- To życzę ci powodzenia!

- Szukajmy dalej, będziemy to odkrywać.

- A dlaczego nie lubisz chodzić na Mszę?

- Bo czasami są takie nudne kazania.

- A czy ty zawsze mówisz pięknie i mądrze?

- Nie zawsze.

- Jeżeli doświadczysz spotkania z Bogiem, to następnym etapem będzie dojrzałe uczestnictwo we Mszy świętej. Wtedy nie będziesz chodził do kościoła tylko dlatego, że ci ktoś każe, ale dlatego, że chcesz.

Ryzyko

Wiem, że tym co im mówię wiele ryzykuję - mówi Sylwia - ale albo będziemy mieli porządnych chrześcijan, którzy wiedzą o co w tym wszystkim chodzi, albo będziemy mieli niewolników, którzy ze strachu, z konformizmu zachowują tylko zewnętrzną poprawność.

Pierwszą jej lekcją była analiza przypowieści o synu marnotrawnym.

Pokazała uczniom, że obaj synowie są grzesznikami i obu Bóg tak samo kocha.

Dla nich było to szokiem, bo w pierwszej chwili byli przekonani, że jeden z synów jest dobry, a drugi zły.

Ukazała im, że każdy człowiek jest grzeszny, że jest słaby, że może popełnić największy grzech, że bez Bożej pomocy nie potrafi kochać bliźniego. Chodziło jej o to, żeby zrozumieli, że są słabi, że mało mogą.

Drugą prawdą, którą im pokazała, była prawda o Bogu, który ich kocha właśnie takich chorych, zranionych, zagubionych, czasem wulgarnych, bezczelnych…

Pokazywała im takiego Boga, a oni denerwowali się, kłócili i wychodziły takie paradoksy, że z jednej strony atakowali Kościół, a z drugiej bronili ogólnie przyjętego nurtu religijności tradycyjnej.

Oni się boją…

Oni bardzo się boją coś stracić - mówi Sylwia.

Boją się stracić przyjaźń, miłość, chłopaka, dziewczynę.

Oni wszystko chcą mieć, a ja im udowadniam, że dla Boga warto coś stracić.

Dała im zadanie domowe, aby wypisali sobie to, co najbardziej kochają, a potem po kolei to skreślali uświadamiając sobie, jakie to rodzi w nich uczucia, gdy np. tracą swoją ulubioną piłkę…

Po tej pracy domowej przyszła do niej dziewczyna i mówi:

Pani profesor, ja nie mogłam tego skreślić!

Trzymałam długopis w powietrzu i nie mogłam go przyłożyć do kartki…

Świetnie - odpowiedziała - wychodzi prawda o tobie.

Potem trzymała ich trochę w niepewności, zanim pokazała, że jeśli człowiek pozwoli się wypełnić Bogu, to On oddaje mu ponownie to co utracił, tylko że wtedy jest już wolny i potrafi z tego właściwie korzystać.

Wówczas mogli uświadomić sobie, czym jest prawdziwa wolność.

Przekroczyć stereotypy

Ja im niczego nie narzucam - mówi Sylwia.

Oni sami dochodzą do tych wniosków.

Najpierw analizujemy postawę Samarytanki względem Jezusa, a potem pytamy o naszą sytuację.

Wtedy uświadamiają sobie, że też pragną miłości i dochodzą do odkrycia, że chrześcijaństwo jest spotkaniem dwóch pragnień, pragnienia człowieka i pragnienia Boga.

Przekazuję im coś, co sama przeżywam - mówi Sylwia. Ponieważ ja sama nad tym myślę, ja nad tym medytuję. I mam świadomość, że gdybym nie żyła Słowem Bożym, niewiele mogłabym im przekazać.

Odkłamać obraz Boga

Dzień rozpoczyna od modlitwy. Odmawia dziesiątek różańca, bo ta modlitwa, jak twierdzi, doskonale wprowadza w kontemplację. Potem medytuje nad Słowem Bożym i próbuje zaplanować dzień, który ją czeka. Często właśnie z tych przemyśleń rodzą się jej katechezy. Na początku przyjęła pewien program: odkłamać obraz Boga. To nie jest tak – mówi - że idę na żywioł.

Moje katechezy układają się w logiczną całość.  Czasem pewne pomysły podsuwają mi sami uczniowie. Wychodzi na lekcji jakiś problem i zaczynamy go rozwiązywać. Czasami jest też tak, że słucham jakiejś piosenki czy też czytam wiersz i myślę, że to jest świetny tekst i mogę go wykorzystać w katechezie. Tak było z wierszami ks. Szymika czy z książką “Zraniony Pasterz” Daniela Ange’a. Coś mnie poruszyło, zobaczyłam, że jest to przydatne w katechezie i zaczynałam z tego korzystać.

Nie wszystko było trafione.

Po roku pracy widzę, że z pierwszą klasą nie mogę sobie pozwolić na taką formę “spotkań z Bogiem”.

Zrozumiałam, że oni bardziej potrzebują zwykłej lekcji religii z wymaganiami i większym trzymaniem się programu nauczania.

W drugiej klasie chciałabym analizować książkę: “Tischner czyta katechizm”.

Teraz widzę, że dopiero ludzie będący w trzeciej i czwartej klasie mogą w pełni odpowiedzieć na propozycję medytacji nad Słowem Bożym.

**************

Każdy z nas jest na swój sposób przekazicielem wiary. Ale żeby ja przekazywać, trzeba samemu głęboko i autentycznie ją przeżywać i znać, a przede wszystkim znać i żyć Słowem Bożym. Bez tej rzeczywistości , bez ciągłego radykalnego odniesienia do Słowa Bożego nasze życie religijne jałowieje i staje się nie tylko nieautentyczne, ale po prostu nijakie.

Wiara więc i dzisiaj wymaga ustawicznie tego samego, poznania i rozważania Słowa Bożego.

Jak to się dzieje, że młodzi ludzie, którzy tak bardzo się kochają, w kilka lat, a czasami nawet w kilka miesięcy po ślubie, tak bardzo się nienawidzą, że podejmują decyzję o rozwodzie? Gdzie leży wina? Czy rzeczywiście pomylili się co do osoby? Czy rzeczywiście nie mieli czasu, aby bliżej się poznać? Czy rzeczywiście ich miłość była tylko złudzeniem, a szarość dnia codziennego odarła ich ze złudzeń?

Chyba nie, bo jednak nie można -w wielu przypadkach- odmówić tym młodym ludziom dobrej woli i szczerego zaangażowania uczuciowego. Niestety -bardzo często- jednak, tylko uczuciowego i tutaj chyba leży klucz do odpowiedzi na postawione powyżej pytania. Bardzo często jest tak, że nawet po dłuższym okresie narzeczeństwa, młodzi ludzi z radością zawierają małżeństwo, ale do końca nie rozumieją tego faktu i nie zdają sobie sprawy z zadania, jakiego się podejmują. Dla tych młodych ludzi; romantyczny ślub i wystawne wesele jest już ukoronowaniem ich małżeństwa. Oni albo zapomnieli, albo nie zwrócili uwagi na ten podstawowy fakt, że ich małżeństwo dopiero się rozpoczyna i przed nimi całe życie żmudnego i bardzo nieraz trudnego budowania tegoż małżeństwa. Być może nawet zapomnieli, że małżeństwo nie jest jedynie -najbardziej uczciwie- zawieraną umową, ale Sakramentem. Zapomnieli, że nie jest ono prezentem ale darem, a zarazem zadaniem na całe życie.

I dlatego być może przy pierwszych poważnych kłopotach decydują się na zerwanie tego związku, widząc go jedynie jako umowę między dwoma osobami. A przecież ta „umowa” dotyczy nie tylko ich samych, bo dla potwierdzenia swojej „umowy”, wezwali na świadka swojej miłości samą Miłość, czyli Boga. I nie chodzi tu tylko o samą -mniej lub bardziej- podniosłą i uroczystą ceremonię w kościele, ale o fakt, że gwarantem ich miłości, świadkiem i wsparciem stał się sam Bóg. W swoim przygotowaniu do ślubu nie zapomnieli o kokardkach na klapy marynarek dla świadków i kolorze sukienek dla druhen, ale zapomnieli o wewnętrznym, poważnym przygotowaniu się nie do ślubu, ale do Sakramentu Małżeństwa. W swoim przygotowaniu do małżeństwa pomyśleli bardzo poważnie o mieszkaniu, meblach i firankach, o kolorze tapet do dziecinnego pokoju, ale zapomnieli o tym, że ich małżeństwo jest zadaniem danym im do odrabiana przez całe życie.

I nie jest to najczęściej wcale zła wola, czy zaniedbanie z ich strony. Jest to raczej kulturowy i cywilizacyjny brak, który w naszym, współczesnym świecie jest po prostu niezauważany, albo wprost lekceważony. Przygotowuje się młodych ludzi do różnych rzeczy, daje się im głębokie i fachowe wykształcenie, aby byli dobrymi prawnikami, lekarzami, managerami, ale nikt –tak na dobrą sprawę- nie przykłada wagi do przygotowania młodych ludzi do bycia odpowiedzialnymi małżonkami i rodzicami. Proponowane przez kościół w parafiach, 10 spotkań przygotowawczych raczej „zalicza się na podpis” i dla świętego spokoju, bo inaczej można wejść w konflikt z proboszczem. Przygotowuje się ludzi do ślubu, ale nie do świadomego i głębokiego przeżywania Sakramentu, który jak wszystkie inne sakramenty jest obecnością samego Boga w życiu ludzi wierzących.

Czy jest jakieś remedium na tego rodzaju sytuację? Jak można pomóc młodym ludziom po ślubie, aby ich małżeństwo przetrwało pierwsze –i kolejne- próby? Czy można coś zrobić, aby pomóc ludziom, którzy znaleźli się na trudnym zakręcie swojej wspólnej drogi? Wiadomo przecież bowiem, że kiedy ustają dźwięki weselnego marsza, zaczyna się codzienne i nieraz bardzo szare i trudne życie, a małżeństwo tutaj się sprawdza i miłość tutaj bywa najbardziej doświadczana i wypróbowana. Co poradzić tym młodym ludziom, aby nie poddawali się zniechęceniu i mimo problemów nadal budowali to, co zaczęli w dniu swojego ślubu?

Trzeba im stale powtarzać tę podstawową prawdę: Bóg był świadkiem na waszym ślubie, ale nie honorowym i nie na pokaz. On jest naprawdę gwarantem waszej miłości i ostateczną jej ostoją i spełnieniem. W razie jakichkolwiek kłopotów uciekajcie się do Niego. Nie zapominajcie w waszym codziennym małżeńskim i rodzinnym życiu o Jego obecności i o tym, że aby wasza miłość przetrwała musi być osadzona i budowana na Jego ostatecznej Miłości do człowieka.

A czego uczy nas ta Ostateczna Boża Miłość? Ano, uczy nas przede wszystkim rzeczy fundamentalnej, że w miłości liczy się najpierw drugi człowiek, że miłość nigdy nie myśli o sobie i o swoim zysku, że miłość jest cierpliwa i wyrozumiała, że jest łagodna i udzielająca się, że miłość to nie sentymentalne uczucie i zakochanie, ale najpierw i przede wszystkim szukanie dobra ukochanej osoby. Miłość wymaga czasami, abym zrezygnował z siebie, ze swojej kariery, ze swojego spełnienia, z własnych poglądów i przekonań na rzecz drugiego człowieka, którego kocham, nawet jeśli miałoby mnie to drogo kosztować. Wystarczy przecież tylko przyjrzeć się temu, co Bóg zrobił z miłości do człowieka … Jeśli Jego bierzemy na Świadka i Gwaranta naszej ludzkiej miłości, to On na pewno jest zdolny tę ludzką miłość uszlachetnić i wesprzeć na co dzień swoją łaską i swoją Boską Miłością. I to jest najgłębszy sens Sakramentu Małżeństwa, o którym nie wolno zapomnieć.

Oczywiście te wielkie słowa nie mogą pozostać tylko słowami, oczywiście obie strony muszą je przyjąć i realizować na co dzień, a szczególnie w chwilach trudnych, w chwilach doświadczeń i kłopotów. Oczywiście słowa te mogą pozostać tylko pobożnymi życzeniami, jeśli sami młodzi ludzie będą budować swoje szczęście i małżeńską przyszłość jedynie na ludzkich podstawach. Bo rzeczywiście wydaje się, że nasza współczesna cywilizacja takie właśnie –oparte jedynie na ludzkiej umowie- „partnerskie związki” preferuje. Ewidentny jednak jest też fakt, jak wielkie szkody takim naturalistycznym nastawieniem są wyrządzane dziesiątkom tysięcy małżeństw. Miłość nie jest towarem na sprzedaż, ani dobrem do kupienia, małżeństwo nie jest jedynie umową, którą w każdej chwili można zerwać za obopólną zgodą. A takie jest niestety, nastawienie naszego zlaicyzowanego społeczeństwa. I temu –my chrześcijanie- musimy się przeciwstawiać, aby nie wpaść w złudne pułapki wątpliwego sukcesu i samo-spełnienia kosztem kochanej osoby.

Nie dajmy się zbałamucić i oszukać, bo szczęście młodych ludzi nie leży w dobrze urządzonym mieszkaniu, czy wystawnym weselu. Ono na pewno leży głębiej i na dłużej wystarczy jeśli tylko zaprosi się do życia samego Boga, Który jest Miłością. Papież Jan Paweł II na początku swojego pontyfikatu, nawoływał: „Otwórzcie drzwi Chrystusowi!”. I słowa te są nadal –nawet po tylu latach- aktualne. I chyba także aktualne są dla wszystkich młodych ludzi, którzy decydują się na wspólną drogę życia.

Przypomina mi się tu pewna anegdota, którą być może warto przytoczyć:

Dziadek dał wnuczce na prezent ślubny trzy rzeczy: miotłę, lustro i krzyż.

Pannie młodej zdziwionej takim nietypowym zestawem podarunków wyjaśnił to tak:

- Miotłą zamiataj przed swoimi drzwiami, a będziesz żyła ze wszystkimi w zgodzie.

- W lustrze obserwuj swoje braki i wady, i poprawiaj je, a utrzymasz pokój we własnym domu.

- A jeżeli mimo to spotkasz cierpienie, krzywdę i niesprawiedliwość, to spójrz wówczas na krzyż i pamiętaj, że do nieba trzeba iść tą samą drogą, co Zbawiciel.

We wczorajszej nauce przytoczyłem historię Mureen i jej męża Boba. Jest to jednak nie tylko historia cudownego uzdrowienia młodej kobiety, ale także historia miłości młodego człowieka (męża Mureen), miłości zakotwiczonej w wierze i na wierze budowanej. Ten człowiek, który na pewno nie był mięczakiem, ani bigotem umiał swoją głęboką wiarą uleczyć przede wszystkim duchowo swoją żonę. Jej fizyczne uzdrowienie były już tylko konsekwencją tego duchowego uleczenia wymodlonego przez męża.

A wśród naszych polskich przysłów jest i takie: „Bez Boga ani do proga”. I to chciałbym wszystkim młodym ludziom wchodzącym w próg ich wspólnego domu powiedzieć; nie zapominajcie o Bogu, szczególnie w tym momencie, kiedy przekraczacie próg waszego nowego życia. Zaproście Chrystusa na wasze wesele, ale jeszcze bardziej zaproście Go do waszego domu, na każdy dzień waszego wspólnego życia, a nie zawiedziecie się i nie przegracie waszej miłości, bo On na pewno jest Miłością i miłość wasza na Nim budowana przetrwa najtrudniejsze chwile.

Jak bardzo Bóg „ściga” człowieka swoją miłością, jak bardzo zależy mu na nim? A my? Czy my aby nie uciekamy przed Bogiem, czy nie chcemy poradzić sobie w życiu sami? A przecież On naprawdę jest naszym Ojcem. On naprawdę ma dla nas niewyczerpane skarby łask. Chociaż czasami trzeba dorosnąć do tego, aby to dojrzeć, aby przyjąć to, co Bóg ma nam do zaofiarowania.

W grudniu 1992 roku uzdrowienie Maureen Digan zostało uznane przez Kościół za cud dokonany za wstawiennictwem siostry Faustyny Kowalskiej. Maureen opowiada własnymi słowami historię cudu.

***************************

Wielu z was będzie pytać:

„Dlaczego przydarzyło się to właśnie jej, a nie mnie czy komuś z moich ukochanych?”

Podobnie i ja pytałam:

„Dlaczego przydarzyło się to mnie, a nie mojemu małemu synowi? Jak jednak czytamy w Ewangelii według św. Jana, „Pan wybiera tego, kogo sam chce.” (J 5,5-9)

Do piętnastego roku życia cieszyłam się normalnym, zdrowym i szczęśliwym życiem. Potem zapadłam na poważną chorobę - obrzęk limfatyczny kończyn dolnych, zwaną inaczej słoniowacizną nóg. W ciągu następnych dziesięciu lat przeszłam ponad pięćdziesiąt operacji. Moje niezliczone pobyty w szpitalu różniły się długością, od krótkich, tygodniowych, do trwających cały rok.

Rodzina i odwiedzający mnie przyjaciele mówili:

„Módl się i ufaj Bogu.”

A ja myślałam:

„Chyba żartujecie. Wiara? Ufność? W Tego, który mnie powalił na ziemię? W żadnym wypadku! Dzięki, serdeczne dzięki! To nie w moim stylu. Sama sobie poradzę.”

Czasem trochę się modliłam, ale tylko ustami, nigdy sercem.

„Super Maureen” nie potrzebowała niczyjej pomocy, a już na pewno nie duchowej. Kiedy byłam sama, płakałam, ale w obecności przyjaciół i obsługi szpitalnej miałam na twarzy uśmiech, tak że nikt nie wiedział, co czułam naprawdę.

Zbudowałam wokół siebie mur, nie zdając sobie w ogóle sprawy z tego, że moja choroba mogła zbliżyć mnie do Pana. Byłam zbyt zajęta życiem w swym własnym świecie bólu…

W tamtym czasie „chodziłam” z Bobem. Był on żołnierzem piechoty morskiej i często jechał osiemnaście godzin samochodem, aby odwiedzić mnie w szpitalu i usiąść przy mnie na kilka chwil. Byłam wściekła na cały świat i tak wewnętrznie rozchwiana, że raz cieszyłam się z jego przyjazdu, innym razem zachowywałam się wobec niego okropnie. Uważałam, że jego uczucie do mnie jest jedynie współczuciem, a nie miłością.

Skoro Bóg mnie nie kocha, jak może mnie kochać ten przystojny żołnierz? W końcu zerwałam z nim, a winę za to zrzuciłam na Boga. Wszystko to było Jego winą, nie winą „super Maureen”.

Wynajdywałam wszelkie możliwe powody, by nie chodzić na Mszę świętą i do spowiedzi. Nie potrzebowałam spowiedzi. Uważałam, że nie zrobiłam nic złego. To Bóg był zły, nie ja. Wykorzystywałam swoją chorobę, by robić to, co uważałam korzystne dla siebie. Och, jestem zbyt chora, by iść na Mszę świętą. Za bardzo mnie boli. Nic dziwnego, że byłam nieszczęśliwa!

W miarę pogarszania się mojego stanu zdrowia operacje stawały się coraz poważniejsze. Operacja przeprowadzona na kręgosłupie, która miała - jak spodziewali się lekarze - ocalić moją prawą nogę, sparaliżowała mnie na dwa lata. Potem i tak trzeba było amputować nogę, najpierw powyżej kolana, a sześć miesięcy później - do biodra. Amputacje przeżyłam bardzo ciężko, szczególnie dlatego, że nie potrafiłam ani nie chciałam zwrócić się do Boga o pociechę i siłę.

Z czasem szpital zaczął mi stwarzać poczucie bezpieczeństwa. Mogłam się tu ukryć. Nie musiałam spotykać się z prawdziwym światem i dawać ludziom poznać, co czuję. Toczyłam ze sobą wielką walkę. Czułam w sercu, że powinnam zwrócić się do Boga, nie chciałam jednak na to pozwolić. Nie - mówiłam do siebie - nie zrobię tego. Sama sobie poradzę. „Super Maureen” nie potrzebuje Bożej pomocy.

W końcu zostałam zwolniona ze szpitala, a później otrzymałam w nim pracę. Wówczas w moje życie ponownie wkroczył Bob, a ja zrozumiałam, że jego uczucie było prawdziwą miłością, a nie tylko współczuciem. W dzień moich urodzin Bob poprosił mnie o rękę, a ja podjęłam pierwszą od wielu lat słuszną decyzję: powiedziałam „tak”.

Nie był to jednak koniec problemów. Cztery miesiące po zawarciu małżeństwa poroniłam. Powiedziano nam, że nasze szanse na posiadanie dziecka są nikłe.

O.K. Boże, kolejna kara!

Bolesne leczenie? Oczywiście, zniosę to. Wszystko, co pomoże mi zapomnieć o psychicznym i fizycznym bólu.

Niech Bóg błogosławi Bobowi! Nie wiem, jak on to robił. Był taki wierny i nigdy się na nic nie uskarżał. Dzisiaj wiem, że źródłem takich jego postaw była jego silna wiara, jego zawierzenie Bogu…

Po dwóch latach znowu zaszłam w ciążę.

Pomyślałam: „Może Bóg okaże się dla mnie dobry.”

Dziewięć miesięcy później przyszedł na świat nasz kochany Bobby …. z porażeniem mózgowym !!!!

W dwudziestym pierwszym miesiącu życia Bobby przeszedł pierwszy poważny atak apopleksji. Stracił mowę i zdolność chodzenia, wiele razy musiał przebywać w szpitalu. W dzień swoich szóstych urodzin został ponownie przyjęty do szpitala. Ważył wówczas niecałe 8 kg. Wypisany stamtąd po pięciu i pół miesiącach, ważył cztery kilogramy i musiał być karmiony za pomocą sondy.

Byłam z Bobbym przez cały czas jego pobytu w szpitalu i ani razu nie poszłam do domu, aby ugotować posiłek dla mego ciężko pracującego męża. Ale, jak zawsze, nie usłyszałam z jego ust najmniejszej skargi.

Musiało mu być bardzo ciężko chodzić codziennie do pracy ze świadomością, że Bobby jest tak poważnie chory.

Nie widząc szans na poprawę stanu zdrowia Bobby’ego, lekarze sugerowali umieszczenie go w specjalnym zakładzie, my jednak chcieliśmy mieć go w domu. Tak więc wróciliśmy do domu…

Tymczasem moja choroba postępowała i tego roku sama znalazłam się siedem razy w szpitalu. Zaczęłam miewać ataki spowodowane przez stresy i depresje. Rozpoczęto kurację, stosując bardzo silne leki przeciwbólowe, antydepresyjne i zapobiegające atakom apopleksji.

Pewnego wieczoru Bob poszedł do znajomych obejrzeć pierwszy film, jaki został nakręcony na temat Bożego Miłosierdzia i siostry Faustyny. Wrócił do domu przekonany o prawdziwości orędzia o Miłosierdziu Bożym. Próbował dzielić się tym ze mną, ja jednak nie chciałam słuchać; nie interesowało mnie to.

Bob nie nalegał. Po prostu wycofał się i zaczął się modlić. Otrzymał wówczas od Boga to, co później nazwał „collect call” (rozmowa telefoniczna na koszt osoby, do której się dzwoni, po wyrażeniu przez nią zgody na zapłącenie): miał zabrać cała rodzinę do znajdującego się w Polsce grobu siostry Faustyny.

Nawiązał kontakt z ks. Serafinem Michalenko MIC, vice-postulatorem do spraw beatyfikacji siostry Faustyny, który niebawem uzyskał pozwolenie na towarzyszenie nam w podróży.

Nie chciałam jechać tak daleko, i to z księdzem, którego się bałam, i mężem, który, jak myślałam, popadł w fanatyzm religijny. W końcu zdałam sobie jednak sprawę z tego, że dla dobra naszego małżeństwa powinnam przestać narzekać i zgodzić się na wyjazd.

Lekarz wyraził zgodę na zwolnienie mnie ze szpitala, był bowiem przekonany, że wkrótce stracę drugą nogę, co bardzo utrudni mi jakiekolwiek podróżowanie.

Przyjechaliśmy do Polski 23 marca 1981 roku, w dniu urodzin Bobby’ego. 28 marca odbyłam pierwszą od wczesnej młodości dobrą spowiedź. Poczułam się wówczas blisko Pana i siostry Faustyny, czułam jednak lęk przed znalezieniem się zbyt blisko nich.

Tamtego wieczoru, spędzonego przy grobie siostry Faustyny, odmawialiśmy wspólnie koronkę do Miłosierdzia Bożego i inne modlitwy, prosząc przez jej wstawiennictwo o uzdrowienie Bobby’ego i mnie.

Usłyszałam wtedy w swym sercu głos siostry Faustyny mówiącej:

„Proś o pomoc, a pomogę ci.”

Będąc wciąż w złym nastroju, odpowiedziałam w myślach:

„O.K., Faustyno, ściągnęłaś mnie tu z tak daleka, więc zrób coś!”

Wtedy nagle opuścił mnie ból. Nie wierzyłam w cuda, byłam więc przekonana, że czuję się tak na skutek załamania nerwowego. Nazajutrz zobaczyłam, że opuchlizna zeszła. Musiałam wypchać swój but chustkami, by nie spadał mi z nogi i by ludzie nie zauważyli, że zeszła z niej opuchlizna. Dopiero trzy lub cztery dni później byłam wreszcie w stanie przyjąć do wiadomości fakt, że rzeczywiście otrzymałam od Boga dar uzdrowienia.

Zaczęłam odczuwać nowe uczucie b1iskości Boga i sama stałam się nowym człowiekiem. Nie byłam już ową „Super Maureen”, złożyłam swą ufność w Bogu i Jego Miłosiernej Miłości.

Słoniowacizna nóg jest chorobą, której nie da się leczyć farmakologicznie i która nie ulega remisji. Odwiedziłam pięciu niezależnych specjalistów i każdy z nich stwierdził, że jestem w 100% wyleczona. Moi znajomi i członkowie rodziny zostali poproszeni na świadków przez komisję archidiecezji bostońskiej i wypytywano ich o wszystko, co wiedzieli o mojej chorobie i uzdrowieniu. Zebrane w Bostonie świadectwa i dokumenty zostały następnie wysłane do zbadania przez specjalny trybunał w Polsce, gdzie miało miejsce uzdrowienie.

W ubiegłym (1992) roku Rzym uznał uzdrowienie za cud. Uczynił to na podstawie prac trzech odrębnych zespołów sędziów przysięgłych powołanych przez Kongregację do Spraw Kanonizacyjnych: zespołu lekarzy, zespołu teologów i w końcu zespołu złożonego z kardynałów i biskupów. Dzięki temu Ojciec Święty mógł ogłosić potwierdzenie cudu przez Kościół jako dokonanego za wstawiennictwem siostry Faustyny.

Powołanie Bobby’ego było inne.

Jego udziałem stało się dramatyczne, ale niepełne uzdrowienie, które pozwoliło mu prowadzić niemal normalne życie przez cudowne trzy i pół roku. Odsunięto leki, chłopiec nauczył się jeździć na rowerze i zdobył złoty i srebrny medal na Specjalnych Igrzyskach Olimpijskich. Potem jednak stan jego zdrowia zaczął się pogarszać i Bobby odszedł do Pana w maju 1991 roku.

Przy śmierci Bobby’ego byli z nami ks. Serafin i rektor Sanktuarium Bożego Miłosierdzia, ks. Joe Dicine, którzy znali go, kiedy był jeszcze małym chłopcem. Dzięki ich obecności Bobby nie bał się pójść na spotkanie z Panem.

W Dniu Matki Bobbv objął mnie za szyję swymi chudymi ramionami i powiedział:

„Mamo, muszę ci coś powiedzieć. Bóg przyśle swego Syna, Jezusa, aby mnie zabrać wkrótce do nieba.

Nie bój się i nie bądź smutna.”

Potem zawołał swego tatę i powiedział mu to samo.

Bycie rodzicami upośledzonego dziecka pociąga za sobą wiele cierpień, ale jest to jednocześnie tak wielkie błogosławieństwo, tak wspaniały dar od Boga! Tak wiele nauczyliśmy się od Bobby’ego i nigdy nie będziemy w stanie zmierzyć tej miłości, jaką promieniował on na wszystkich, którzy go znali.

Kiedy jest się blisko Pana, życie jest zupełnie inne! Jesteśmy wdzięczni Bogu za moje uzdrowienie i za czas, jaki pozwolił nam spędzić z Bobbym. Wiemy że z tej bolesnej straty wypłynęło wiele dobra i nadal będzie wypływać.

Wciąż jednak nie jest nam łatwo. Każdego dnia muszę starać się trwać blisko Pana. Ks. Joe nie przestaje służyć Bobowi i mnie, pomagając nam w kroczeniu z Bogiem… Mam nadzieję, że to podzielenie się naszą drogą życiową będzie dla innych źródłem pocieszenia i nadziei, zwłaszcza może dla tych, którzy żyją w cierpieniu.

Błagam was, nie upadajcie tak nisko, jak upadłam ja, zanim nawróciłam się do Pana. On jest zawsze blisko nas. Żaden grzech, nawet grzech odwrócenia się od Niego całym życiem, nie jest dla Niego zbyt wielki, by nie mógł go przebaczyć.

A co do sakramentu spowiedzi świętej, to musze powiedzieć, że  … to właśnie tu dokonuje się największy cud. Tu odnajdujemy pokój, miłość, radość, przebaczenie i najgłębsze, najważniejsze uzdrowienie.

Super Maureen

***************************

Nie trzeba chyba dodawać, że nawrócenie Mureen dokonało się dzięki głębokiej wierze jej męża, który nie był na pewno mięczakiem i bigotem.

Poruszające są także słowa Mureen: „Błagam was, nie upadajcie tak nisko, jak upadłam ja, zanim nawróciłam się do Pana. On jest zawsze blisko nas. Żaden grzech, nawet grzech odwrócenia się od Niego całym życiem, nie jest dla Niego zbyt wielki, by nie mógł go przebaczyć.”

Czym właściwie jest ojcostwo? Kim jest ojciec? Jak widzi ojca chrześcijaństwo? Te pytania wpisują się oczywiście w podstawowe pytanie tych rekolekcji: „Jak wierzyć dzisiaj?” Cały Stary, ale i Nowy Testament jest pełen tekstów odnoszących się do tej rzeczywistości, do rzeczywistości ojcostwa. Bóg Starego Testamentu, to surowy i wymagający, ale także miłujący Ojciec, Który opiekuje się Narodem Wybranym właśnie z troską i po ojcowsku. To ktoś, kto karze, ale i przebacza, kiedy widzi skruchę, to ktoś, kto dba dobro, ale i tego dobra wymaga i uczy. Postać Boga Ojca przekazana nam przez Stary Testament, to pełna dostojeństwa i godności, majestatu ale i dobroci postać Boga, Który z cierpliwością wychowuje swoje dzieci, ucząc je przede wszystkim moralności i prawości, uczciwości i godności, wierności i szlachetności. Jego troska o Naród Wybrany nie ogranicza się tylko do zapewnienia temu narodowi tego, czego on na co dzień potrzebuje; pożywienia i dobrobytu doczesnego, ale idzie znacznie dalej. Ojciec, to ktoś, kto formuje, wychowuje, wymaga, jeśli trzeba karze, ale i przebacza. Od pierwszych rozdziałów Księgi Rodzaju, do ostatnich proroków Zachariasza i Malachiasza postać Boga Ojca pełna jest surowości, ale i dobroci, wyrozumiałości, a przede wszystkim głębokiej troski i cierpliwości w stosunku do wychowywanych dzieci.

Oczywiście to co mówimy o ojcostwie odnosi się także w całej rozciągłości w ogóle do rodzicielstwa, a więc i do macierzyństwa. Nie ma bowiem ojcostwa bez macierzyństwa i vice verso. Jednak pewien szczególny akcent chciałbym położyć właśnie na odpowiedzialnym ojcostwie. Wydaje się bowiem, że we współczesnym społeczeństwie rola ojca została zredukowana do wymiaru biologicznego i ekonomicznego, z zaniedbaniem wymiaru psychicznego i religijnego. I to okazuje się mieć bardzo zgubne, a nawet tragiczne skutki w formowaniu młodych. Dzieci chowane bez ojca, bo on nie ma czasu –i bardzo często niestety także ochoty- są pozbawione jednego z podstawowych elementów wychowania. Zresztą współczesne społeczeństwa w coraz bardziej jaskrawy sposób odbierają rodzicom ich rodzicielskie prawa wychowawcze. Młodzież zaś chowana poza rodziną, lub w rodzinach rozbitych, niepełnych, zdeformowanych staje się następną generacją rodzin zdeformowanych.

Nowy Testament rozwija i uzupełnia ten obraz w nauczaniu Jezusa, Jednorodzonego Syna Bożego. To On zwraca się do Ojca słowem –dla nas niecodziennym- Abba – Ojcze lub raczej Tatusiu. To On pokazuje nam swoje całkowite i absolutne podporządkowanie woli Ojca. To On stale podkreśla: „Ja i Ojciec jedno jesteśmy” (J 10,30). To On także zapewnia nas, że „w domu Ojca jest mieszkań wiele” (J 14,2)). Jego stosunek do Ojca, ale także i to, co Ojciec, o Synu dwukrotnie mówi: („to jest Syn mój umiłowany, Jego słuchajcie” – Mt 3,17; -chrzest w Jordanie i Mt 17,5 – przemienienie na Górze Tabor) ukazuje nam tę niezwykłą relację Boga Ojca i Syna Bożego, oraz daje zarazem możliwość zobaczenia na czym polega prawdziwe ojcostwo. Czy my jednak potrafimy coś z tego wywnioskować? Czy to, co mówi nam sam Chrystus o Ojcu pozwala nam lepiej ukształtować nasze ludzkie ojcostwo? A może to zbyt górnolotna teologia i za wysoko mierzę? Może wystarczy jedynie zobaczyć postać św. Józefa, którego sam Bóg wybrał na Ojca-Opiekuna Świętej Rodziny, któremu sam Bóg powierzył pieczę nad Swoim Synem i Jego Matką Maryją. Czy nie warto byłoby przyjrzeć się tej postaci św. Józefa?

Człowiek cichy i spokojny, nie zabiegający o własną chwałę, sprawiedliwy i roztropny, usuwający się niejako w cień, dbający o rodzinę i dom. Taki człowiek, taki mężczyzna, taki ojciec nie jest dzisiaj w modzie, nie ma siły przebicia, ani nie jest idolem współczesnego świata. Amerykańskie i (nie tylko) filmy wytworzyły mit supermana, przystojniaka, cwaniaka, człowieka sukcesu, mężczyzny roku itd. W tej powodzi współczesnych idoli postać św. Józefa ojca i Opiekuna, staje się szara i bezbarwna, a nawet nijaka, tym bardziej, że Ewangelia tak mało nam o Nim mówi. A przecież to sam Bóg wybrał takiego właśnie „nieciekawego” mężczyznę na Opiekuna Jezusa Chrystusa i Jego Matki Maryi. Coś w tym musi być. A czego my, współcześni ojcowie, możemy się od św. Józefa nauczyć? Czy nie ma on nam nic do przekazania?

Kiedyś imię to było bardzo popularne. Św. Józef był patronem wielu chłopców i mężczyzn. Dzisiaj mamy raczej inne mody. A cechy św. Józefa są tak trudne do znalezienia wśród współczesnych mężczyzn. Uczciwość, pracowitość, rzetelność, czystość, szacunek, oddanie rodzinie, prawość, poczucie obowiązku, pokora zostały zastąpione w wielu wypadkach cwaniactwem, efektownością, przebiegłością, sprytem, fizyczną siłą … Czy jest jeszcze we współczesnym świecie miejsce dla ludzi, dla ojców, którzy próbują realizować w swoim życiu ten wzór?

Mężczyźni wstydzą się być uczciwi i rzetelni, wstydzą się kiedy nie przylegają do kanonów współczesnego silnego i wysportowanego “macho”, albo wypielęgnowanego i przystojnego gogusia, pachnącego denimem lub innym old spice’m. A przecież wszyscy wiemy, że dziewczyny podkochują się w idolach, ale na męża i ojca, na twórcę rodziny i kogoś, kto będzie odpowiadał za ich dom wybierają raczej mężczyzn uczciwych i solidnych. Tylko, że tych chyba coraz mniej we współczesnym przereklamowanym świecie.

Biblijne ojcostwo to prawdziwa „instytucja”; święta i wymagająca szczególnie od tego, który jest ojcem. Być ojcem to najważniejsze zadanie jakie Bóg powierzy człowiekowi, to nie tylko nakaz biologicznego rozmnażania się i rodzenia potomstwa (Rdz 1,28), ale to coś znaczne więcej, jak pokazuje to Księga Przysłów (1,8; 3,12; 4,1; 6,20 i nn), która prawie w całości jest poświęcona wzajemnemu stosunkowi rodziców (a szczególnie ojca) i dzieci. Pismo Święte pokazuje, że ojciec, to ktoś, kto zdecydował się na ojcostwo musi mieć świadomość, że jego rola nie ogranicza się tylko do zapewnienia materialnego aspektu życia rodziny i dzieci.

W „Liście do rodzin” (GRATISSIMAM SANE) napisanym przez Ojca Świętego Jana Pawła II z okazji Roku Rodziny (1994) czytamy:

”Do tych nowych istot Stwórca mówi, błogosławiąc: „Bądźcie płodni i rozmnażajcie się, abyście zaludnili ziemię i uczynili ją sobie poddaną” (Rdz 1,28). Księga Rodzaju używa tych samych słów, co przy stworzeniu innych istot żyjących: „rozmnażajcie się” — równocześnie jednak ich sens analogiczny jest bardzo wyraźny. Czyż nie jest to właśnie analogia rodzenia i rodzicielstwa, którą trzeba odczytywać poprzez cały kontekst? Żadna z istot żyjących poza człowiekiem nie została stworzona „na obraz i podobieństwo Boga”. Ludzkie Rodzicielstwo jest biologicznie podobne do prokreacji innych istot żyjących w przyrodzie, ale istotowo jest „podobne” — ono jedno — do Boga samego. Takie właśnie rodzicielstwo stoi u podstaw rodziny jako ludzkiej wspólnoty życia: jako wspólnoty osób zjednoczonych w miłości (comunio personarum).

W świetle Nowego Testamentu widać wyraźnie, że odniesienia dla tej wspólnoty, jej pierwowzoru, należy szukać w Bogu samym. Zawiera się on w trynitarnej tajemnicy Jego Życia. Boskie „My” jest przedwiecznym prawzorem dla ludzkiego „my” — tego przede wszystkim, jakie mają stanowić mężczyzna i kobieta, stworzeni na obraz i podobieństwo Boga samego. Słowa Księgi Rodzaju zawierają prawdę o człowieku, której odpowiada najszerzej rozumiane doświadczenie ludzkości: człowiek jako mężczyzna i kobieta „od początku” — całe życie ludzkiej zbiorowości — wspólnoty, społeczności i społeczeństwa noszą znamię tej pierwotnej dwoistości. Stanowi o niej męskość i kobiecość poszczególnych osób, a każda wspólnota czy społeczność czerpie z tej dwoistości swą szczególną charakterystykę i szczególne bogactwo we wzajemnym dopełnianiu się osób. Zapis Księgi Rodzaju dotyczący dzieła stworzenia zdaje się mówić o tym nade wszystko, gdy stwierdza: „mężczyzną i kobietą stworzył ich” (por. Rdz 1,27). Jest to również pierwsze stwierdzenie jednakowej godności obojga: oboje na równi są osobami. Osobowa konstytucja obojga oraz osobowa godność jest „od początku” wyznacznikiem dobra wspólnego ludzkości w różnych wymiarach i zakresach. Do tego dobra wspólnego wnoszą oboje: mężczyzna i kobieta, właściwy sobie wkład. Dzięki temu dobro wspólne ludzi posiada u samych podstaw charakter komunijny i komplementarny zarazem.” (6)

Tak niewielu rodziców, a szczególnie ojców ma dzisiaj czas i ochotę, aby swoje ojcostwo w taki pogłębiony sposób przemyśleć i realizować. Efekty tego widoczne są niemalże w całym społeczeństwie.

Jest taki zwyczaj w rekolekcjach parafialnych, że przynajmniej jedną naukę poświęca się mężczyznom. Ja także chciałbym temu zwyczajowi uczynić zadość i kilka chwil poświęcić tematowi wiary przeżywanej przez mężczyznę. Inaczej bowiem sprawy wiary widzi i przeżywa kobieta, która z natury jest bardziej uczuciowa i bardziej nastawiona na sprawy serca, inaczej zaś mężczyzna, który z natury jest –co tu dużo mówić- bardziej „zewnętrzny” i słabiej uczuciowo wyposażony. Nie znaczy to wcale, że jest pokrzywdzony lub, że ma mniejsze szanse na pogłębione przeżywanie wiary. Jest po prostu inny, i dobrze, że jest taki.

Wiara nie jest na pewno tylko sprawą wnętrza i nie tylko sprawą uczuć, i stąd można, a nawet trzeba się zastanowić nad możliwością wyznawania wiary przez współczesnego mężczyznę, żyjącego w dzisiejszym, bardzo zracjonalizowanym -i odartym z sacrum- świecie. Na pewno nie będzie on uczestniczył w licznych nabożeństwach i spędzał całych godzin w kościele. Ale też nie może religijnych praktyk w całości odrzucić, czy zaniechać na zasadzie: „to zbyt czułostkowe i sentymentalne, to nie dla mnie” Bardzo często jest bowiem tak, że współcześni katoliccy mężowie i ojcowie czują jakiś fałszywy wstyd w wyznawaniu swojej wiary, uważając, że jest to dobre dla starszych kobiet. Ostatnio powstał nawet pogardliwy termin na określenie tychże – moherowe berety, który wydaje się być synonimem dewociarstwa i bigoterii. I dlatego mężczyźni „odcinają się” najczęściej nie tylko od takich bigoteryjnych praktyk, ale nawet od praktyk religijnych w ogóle.

W mniemaniu bowiem wielu mężczyzn, tego rodzaju przekonanie zwalnia ich –niejako- od obowiązku religijnych praktyk i odsuwa od życia Kościoła, dyspensuje od obowiązku pogłębiania wiary. Jest to tym bardziej niebezpieczne, że powszechna jest wśród mężczyzn postawa lekceważąco-cyniczna. I to -w sumie- ustawia ich -niejako z góry- na pozycji krytycznej lub krytykanckiej i nonszalanckiej. Niezbyt liczni są ci, którym udało się nie ulec pokusie cynizmu i lekceważenia spraw wiary. Jeszcze miej liczni są ci, którzy potrafią znaleźć swój męski sposób wyznawania wiary. Jest bowiem zazwyczaj i tak, że mężczyźni dodatkowo usprawiedliwiają się zmęczeniem, koniecznością zarabiana na życie i twardego chodzenia po ziemi, bez noszenia głowy w chmurach. Jakby ot tylko oni na życie zarabiali musieli twardo po ziemi stąpać.

Jeden z czołowych filozofów P. Ricoeur mówi: - “zrozumieć nasz czas, to zdać sobie sprawę z dwóch jednoczesnych zjawisk: postępu racjonalności i jednoczesnego zaniku sensu”. I to jest –chyba- w szczególny sposób widoczne w świecie mężczyzny. Z jednej strony wzrasta nasza racjonalność, umiejętność logicznego, rzeczowego myślenia, a z drugiej strony zanika, ucieka nam gdzieś poczucie sensu a co za tym idzie i poczucie sacrum. A tym samym, życie nasze staje się coraz bardziej bezsensowne i wyprane z religijności. Jest to tym bardziej odczuwalne, gdy mężczyzna traci pracę, gdy nie może zadośćuczynić swojej męskiej dumie (nie pysze!) bo nie stać go na utrzymanie rodziny. Czuje się bardzo nieswojo, gdy widzi, że czasami zarobki żony są nie tylko konieczne dla utrzymania domu, ale nieraz nawet znacznie większe od jego zarobków. Zredukowano rolę mężczyzny, a zarazem zafałszowano, próbując lansować model wiecznie młodego, wysportowanego i zaradnego żigolaka, bohatera na siłę, czy wypranego z wszelkich ludzkich uczuć „twardziela”.

To wszystko powoduje, że wielu mężczyzn popada we frustracje, w zniechęcenie, a czasami w bardzo poważne nałogi, które mają niejako zagłuszyć uczucie frustracji i zniechęcenia. Stają się agresywni, aroganccy, wulgarni, nastawieni negatywnie do wszystkich i do wszystkiego, z własną rodziną na czele. Oczywiście -w takiej sytuacji- religijne praktyki, modlitwa, regularne uczestnictwo we Mszy św., czy Spowiedź wydają im się czymś nie do przyjęcia lub nawet czymś odpychającym. Kobieta w sytuacji kryzysu –w sposób naturalny- ucieka się do Boga, do modlitwy, do praktyk religijnych, bo ona wie, że tak naprawdę wszystko jest w ręku Boga. Sfrustrowany zaś, zawiedziony i rozczarowany mężczyzna ucieka „w kumpli”, w alkohol, w brutalność, w zniechęcenie i odrętwienie. Jest po prostu o wiele słabiej przygotowany na kryzys, czy niepowodzenie, przeżywa go o wiele mocniej i o wiele bardziej dramatycznie. Stąd chyba powstało w filozofii czy ideologii marksistowskiej modne powiedzenie, że „religia jest jedynie opium dla ludu, utrzymującym prostaczków w pokorze i poddaństwie”, a mężczyzna nie jest typem pokornym, który łatwo ulega poddaństwu. Dlatego też u mężczyzn tak trudno o zdrową ocenę rzeczywistości, o obiektywizm i umiejętność wyważonego i naturalnego rozpoznania faktu, że nie wszystko mogę i nie wszystko zależy ode mnie i moich wysiłków, że czasami muszę znaleźć drogę do Tego, Który Jedyny Jest i Który wszystko może.

Przypomina mi się tutaj fragment poezji Czesława Miłosza z tomu “Piesek przydrożny”

On:

Świadomy współzawodnictwa.

Napięty.

Czujny.

Gotowy do biegu.

Agresywnie myślący.

Wiedzący lepiej od innych.

Poprawiacz świata.

Przeżuwający latami każdą porażkę.

Rzucający wyroki potępienia.

Niezdolny do pogodzenia się z sobą.

A kobieta przygląda się temu z uśmiechem,

bo wie,

że on jest zajęty rzeczami,

które przemijają i nie mają większej wagi.

Nie mam zamiaru dokonywać tutaj socjologicznych i antropologicznych analiz przyczyn takiego stanu rzeczy, ale sądzę, że każdy z nas mężczyzn powinien sobie jednak zdawać sprawę z istnienia takich właśnie mechanizmów „dołowania człowieka”. Nie namawiam też wcale do bigoterii i dewocyjnego podejścia do spraw wiary, czy religii. Na pewno wiara nie może być zastępnikiem naszego poczucia odpowiedzialności i naszej pracy, naszego wysiłku i naszych słusznych dążeń do samorealizacji. Z drugiej jednak strony nie może być tak, że tego rodzaju „dołujące sytuacje” doprowadzają nas do psychicznego załamania, lub powodują, że mężczyźni stają się tyranami we własnym domu. Ileż to jest bowiem takich domów, w których mężczyźni czując się niedowartościowani, głęboko przeżywając swoje (nieraz wydumane) porażki, tyranizują swoje żony i dzieci?

Dlaczego tak jest i jak temu zaradzić? Pytania na które nie mam odpowiedzi, ale próbuję sobie przypomnieć jak to było w moim rodzinnym domu. Kilka dni temu wspomniałem o tym, jakie wrażenie robiła na mnie modlitwa mojego ojca, jak była ona dla mnie budująca i zarazem zastanawiająca. Ojciec mój na pewno nie był bigotem i dewotką, ale nie przypominam sobie, żeby np. opuścił niedzielną Mszę Świętą. Nie było to w ogóle do pomyślenia, aby ktoś w niedzielę na Mszę Świętą nie szedł, no chyba że był chory. O religii się w domu nawet specjalnie i wprost nie rozmawiało, ale nikt nie podważał oczywistych praw czy zasad moralnych, nikt nie dyskutował na temat chodzenia czy nie chodzenia na katechezę, czy na Mszę. Rodzice (a szczególnie ojciec) z nami na ten temat nie rozmawiali, ale dawali sami, swoim życiem przykład. I jakoś wcale nie czuliśmy się (było nas troje dzieci), ani zaszczuci, ani zastraszeni, ani zniewoleni. Ojciec miał swoje męskie słabostki. Zdarzało mu się np. czasami zaglądnąć do kieliszka, czy nawet powiedzieć jakieś „grubsze” słowo, lub zdenerwować, ale pamiętam, że regularnie trzy, cztery razy do roku szedł do Spowiedzi i przed spowiedzią przepraszał „Mamcię” (tak nazywał naszą Mamę) za swoje zachowanie i niegrzeczność, a i nas prosił o wybaczenie, że czasami nas ostrzej potraktował. Pamiętam też, że bardzo ciężko pracował fizycznie i nieraz był bardzo zmęczony. Podziwiałem go jednak za to, że np. w Adwencie regularnie chodził na Msze Święte Roratnie. I to był dla mnie doping. Wstyd mi było nie wstać rano na Mszę o godzinie 6-tej, kiedy widziałem, że on wstawał, ubierał się i szedł, codziennie przez cały Adwent. Podobnie w Wielkim Poście. Nie chodził na nabożeństwa Drogi Krzyżowej w piątki, bo wtedy był akurat w pracy, ale w każdą niedzielę Wielkiego Postu, po południu szedł na Nabożeństwo Gorzkich Żali. Nie chcę tu pisać elegii na temat mojej rodziny, ale przypominam sobie także podobną postawę u mojego dziadka (ze strony ojca), ilekroć zdarzyło mi się być u nich na wakacjach. I teraz, po latach myślę, że mój ojciec wyniósł to ze swojego domu rodzinnego. Wyniósł jakąś wrodzoną, naturalną uczciwość i rzetelność wobec Boga. Nie był na pewno świętoszkowaty, daleko mu było do doskonałości, miał swoje wady i przywary, ale dwie rzeczy u niego bardzo ceniłem; jego ciężką, rzetelną i uczciwą pracę (a przecież nie przelewało się w naszym domu i nie żyliśmy w luksusach) i właśnie ową prostą uczciwość i naturalną rzetelność w sprawach Bożych, w sprawach religijnych.

Co więcej widzę, że te same reguły uczciwego życia przejął i wprowadził w swojej rodzinie mój brat. U niego nie dyskutuje się o religii, o konieczności, czy niekonieczności praktyk religijnych. On sam po prostu z żoną idzie w niedzielę na Mszę, a dzieci widzą jego dobry przykład. Czy nie powinno tak właśnie być w naszych domach, w naszych rodzinach? Czy nie tego właśnie oczkuje rodzina od głowy domu, od swego ojca? Ileż to jest dzieci, które nie mają takiego przykładu i są w naturalny sposób zagubione, zdezorientowane w życiu codziennym? Najlepsza szkoła, najlepszy katecheta nie potrafią odrobić tych braków i zaległości wychowania, jakie nagromadziły się w dzieciństwie.

Nie umiem tego inaczej przedstawić, nie potrafię zobiektywizować, ale tak mi się to właśnie jakoś przedstawia. W takim klimacie się wychowałem i takie wartości z domu rodzinnego wyniosłem. Nie twierdzę, że moja rodzina była doskonała, ale też zło było nazywane złem i było karane, a dobro było dobre i było nagradzane.

I na zakończenie cytat z książki („Judaizm i kobiecość”) Emanuela Levinas’a, który pokazuje wzajemne relacje męskiego i żeńskiego elementu w dziele kształtowania małżeństwa i rodziny. A pisze on tak:

“Ontologiczne funkcje kobiecości to oświecać oczy mężczyzny, “jego zaślepiony wzrok”, pomagać mu przezwyciężać ostateczną alienację, która rodzi się z samej męskości uniwersalnego i zdobywczego logosu, oraz pomagać mu zamieszkać wnętrze Domu, przywracać duchowi duszę, być zaczątkiem wszelkiej łagodności, jest to funkcja ontologiczna tej, “która nie zdobywa”. ale która -jak pisze Miłosz-: „przygląda się temu z uśmiechem, bo wie, że on (mężczyzna) jest zajęty rzeczami, które przemijają i nie mają większej wagi.”

Kobieta może bardzo wiele w dziele „oswajania” mężczyzny. Ona na pewno może mu pomóc dostrzec to, czego on nie widzi, czego nie docenia, co lekceważy. Ona może udomowić wiecznego zdobywcę i uczynić go rzeczywiście odpowiedzialną i rzetelną głową domu i rodziny.

A Siostra Ewa Bońkowska pisze:

Człowieczeństwo jest dla mnie jak ptak, który ma dwoje skrzydeł - nazwałabym je symbolicznie męskim i żeńskim [..] Nasza cywilizacja może poszybować wysoko, stać się bardziej uduchowiona tylko wtedy, gdy oba skrzydła będą tak samo wykształcone, zdrowe i zdolne do wypełniania swoich ról życiowych. Niestety, nastąpiło w naszych czasach pewne zachwianie równowagi tych symbolicznych skrzydeł“. 

I to zachwianie widoczne jest w tym, że mamy coraz więcej zniewieściałych mężczyzn, poddających się łatwo stresom i popadających we frustracje, i coraz więcej kobiet, feministek, które zapomniały, że są kobietami. Ale to już jest temat na oddzielną „rozprawkę”.